ホーム > BSC証券について > メディア > ディテール

Dòng vốn dài hạn vẫn cần những kênh dẫn mới

Thời báo kinh doanh - 2026/10/29 9:29:01

Thị trường chứng khoán có hơn 14 triệu tài khoản, nhưng việc chuyển hóa nguồn tiền trong dân thành vốn đầu tư dài hạn vẫn còn nhiều dư địa. Đa dạng hóa kênh dẫn vốn, nâng cao minh bạch và củng cố niềm tin là những yếu tố then chốt để khai thông nguồn lực này.

Theo số liệu mới nhất, đến ngày 30/9/2026, thị trường có gần 14,1 triệu tài khoản nhà đầu tư, tương đương 13,8% dân số. Vốn hóa thị trường đạt khoảng 10,3 triệu tỷ đồng, tương đương 80,2% GDP năm 2025. Những con số này cho thấy thị trường đã mở rộng đáng kể so với giai đoạn đầu hình thành.

Tiền trong dân lớn, kênh dẫn vốn chưa tương xứng

Tuy nhiên, quy mô tài khoản và vốn hóa chưa phản ánh đầy đủ khả năng cung cấp nguồn vốn ổn định cho doanh nghiệp. Nhà đầu tư cá nhân vẫn chiếm khoảng 85–90% giá trị giao dịch, khiến thị trường nhạy cảm với biến động tâm lý và xu hướng ngắn hạn. Trong khi đó, nguồn vốn từ các định chế đầu tư dài hạn như bảo hiểm, quỹ hưu trí và các tổ chức đầu tư chuyên nghiệp chưa phát huy hết tiềm năng.

14 triệu tài khoản chứng khoán, dòng vốn dài hạn vẫn cần những kênh dẫn mới.

Theo ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Việt Nam cần khoảng 38 triệu tỷ đồng vốn đầu tư trong giai đoạn 2026–2030 để duy trì tốc độ tăng trưởng cao và ổn định. Ngân sách nhà nước dự kiến đáp ứng khoảng 8,5 triệu tỷ đồng, tương đương 20% nhu cầu. Phần còn lại đòi hỏi sự tham gia lớn hơn của khu vực tư nhân và các nguồn vốn quốc tế.

Nhu cầu này cho thấy thị trường vốn cần đảm nhận vai trò lớn hơn, thay vì để hệ thống ngân hàng gánh phần lớn nhu cầu tài trợ trung và dài hạn. Tín dụng ngân hàng vẫn cần thiết, nhưng việc tập trung quá nhiều vào một kênh có thể tạo sức ép lên thanh khoản, lãi suất và khả năng cân đối kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động với các khoản cho vay.

Bà Tạ Thị Tuệ Anh, Giám đốc Nhóm khách hàng định chế tài chính HSBC Việt Nam nhận định Việt Nam có những nguồn vốn dài hạn đáng kể nhưng thiếu các kênh đầu tư tương xứng. Tài sản của ngành bảo hiểm nhân thọ, chẳng hạn, vẫn được phân bổ đáng kể vào trái phiếu Chính phủ và tiền gửi ngân hàng.

Trong khi đó, người dân cũng nắm giữ lượng tài sản đáng kể dưới dạng tiền gửi, vàng và bất động sản. Chủ tịch KIM Việt Nam Hyun Dong-sik ước tính khoảng 500 tấn vàng trong dân, tương đương 67 tỷ USD. Dù con số này cần được hiểu là ước tính về lượng vàng tích trữ, không phải nguồn tiền sẵn sàng chuyển sang chứng khoán, nó cho thấy dư địa đa dạng hóa tài sản vẫn còn.

Muốn thu hút dòng tiền, thị trường phải cung cấp những lựa chọn phù hợp với mục tiêu và mức độ chấp nhận rủi ro của từng nhóm nhà đầu tư. Người cần tích lũy cho tuổi nghỉ hưu có nhu cầu khác với người tìm kiếm lợi nhuận trong vài tháng; doanh nghiệp phát triển hạ tầng cũng cần nguồn vốn có kỳ hạn khác với doanh nghiệp cần bổ sung vốn lưu động.

Bởi vậy, mở rộng số lượng tài khoản chứng khoán chỉ là một phần của quá trình phát triển thị trường. Điều quan trọng hơn là xây dựng được hệ thống sản phẩm đủ đa dạng, minh bạch và có khả năng kết nối tiền tiết kiệm với nhu cầu vốn thực tế của nền kinh tế.

Đa dạng kênh dẫn vốn, tăng sức hút với nhà đầu tư

Để thu hút dòng tiền dài hạn, thị trường vốn cần đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng nguồn cung doanh nghiệp chất lượng và nâng cao tính minh bạch. Trong đó, phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp, quỹ hưu trí bổ sung và cải thiện khả năng tiếp cận thị trường chứng khoán là những hướng đi cần được thúc đẩy.

Theo bà Nguyễn Thị Triều, Tổng giám đốc Blue Bridge Investment Partners, khoảng 80% lượng trái phiếu doanh nghiệp phát hành vẫn đến từ ngân hàng và doanh nghiệp bất động sản. Cơ cấu này cho thấy thị trường cần mở rộng sự tham gia của doanh nghiệp thuộc các ngành khác, đồng thời nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng và minh bạch thông tin để thu hút thêm nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, quỹ hưu trí bổ sung có thể trở thành nguồn vốn dài hạn nếu được phát triển rộng hơn. Theo số liệu được công bố, đến cuối năm 2025, Việt Nam có bảy quỹ hưu trí bổ sung với tổng tài sản ròng hơn 2.200 tỷ đồng và gần 28.600 người tham gia. Quy mô còn khiêm tốn cho thấy dư địa phát triển vẫn lớn, nhưng cần cơ chế tham gia thuận tiện, chính sách khuyến khích phù hợp và bảo đảm quyền lợi người lao động.

Ở thị trường cổ phiếu, việc thu hút thêm doanh nghiệp có nền tảng tài chính tốt lên sàn sẽ giúp nhà đầu tư có nhiều lựa chọn hơn, đồng thời tạo thêm kênh huy động vốn cho khu vực tư nhân. Cùng với đó, minh bạch thông tin, nâng cao chất lượng quản trị và bảo vệ quyền lợi cổ đông là những điều kiện quan trọng để củng cố niềm tin, hạn chế tâm lý đầu cơ ngắn hạn.

Cơ hội thu hút vốn quốc tế cũng đang được mở rộng. Ngày 28/10, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết cơ quan quản lý tiếp tục làm việc với MSCI để đánh giá và xếp hạng thị trường chứng khoán Việt Nam, sau khi FTSE Russell nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp.

Quá trình này đòi hỏi thị trường tiếp tục cải thiện khả năng tiếp cận, minh bạch và hạ tầng giao dịch. Tuy nhiên, nâng hạng không đồng nghĩa dòng vốn ngoại sẽ tự động chảy vào, bởi quyết định đầu tư còn phụ thuộc vào định giá, thanh khoản và triển vọng doanh nghiệp.

Về dài hạn, phát triển thị trường vốn không chỉ là thu hút thêm tiền mà còn phải tạo được những kênh đầu tư phù hợp với nhu cầu của người dân và nhu cầu huy động vốn của doanh nghiệp. Khi nhà đầu tư có đủ thông tin, sản phẩm đa dạng và cơ chế bảo vệ quyền lợi rõ ràng, nguồn tiền nhàn rỗi mới có cơ hội chuyển thành vốn đầu tư ổn định cho nền kinh tế.

Hải Giang

Link gốc